Classified debuteert met 2-speed achternaaf

Ridley Kanzo Fast aerogravelbike ‘met zonder’ voorderailleur

Onlangs lanceerde het Belgische Ridley haar nieuwste gravelbike, de Kanzo Fast. En die gravelbike is iets bijzonders. Nee, niet zozeer het aero-gedeelte. Er zijn meerdere merken die noppenbanden en aërodynamica combineren. Ook niet het gegeven dat er géén voorderailleur op kan. Oók dat is bijna haast eerder regel dan uitzondering.

De Kanzo Fast is echter de eerste bike op de markt met een ‘voorderailleur’ in de achternaaf. Een ontwikkeling van een eveneens Belgische bedrijf, de start-up Classified Cycling.

Ridley Kanzo Fast Aerogravelbike

Die achternaaf moet definitief het einde van de voorderailleur betekenen, aldus Classified. En nu steeds meer gravelbikes 1x-specifiek zijn, slaat die naaf een brug tussen de meer robuuste 1x-setup enerzijds, en het grote bereik in combinatie met kleine sprongen die mogelijk zijn bij een 2x-setup. Want bij een reguliere 1x-setup móet je een keuze maken tussen ofwel een groot bereik, óf kleine sprongen op de cassette om je pedaalcadans strak te houden. Beide tegelijk… gaat niet. Classified wil deze patstelling doorbreken met de draadloos schakelende achternaaf met 2 standen.

In de ‘direct drive’-stand werkt ‘ie zoals elke andere achternaaf. Daarnaast een reducerende overbrenging, waarmee je als het ware een ‘virtueel’ kleiner kettingblad vooraan maakt. Zodoende kun je met een relatief vlakke en compacte cassette met kleine sprongen, tóch een groot bereik maken. Bovendien kan het schakelen tussen beide ratio’s terwijl je er ruim 1.000 watt aan vermogen op hebt staan én ook nog eens binnen 0.15 seconde. En dát zonder het risico te lopen dat de ketting ontspoort, vastloopt of in een extreem geval breekt. Daar zouden bepaalde prof’s 3 jaar geleden al graag mee gereden hebben…

One-by-22 aandrijving dankzij Classified achternaaf

Aan de buitenkant lijkt het een ‘gewone’ 1x-setup. Eén kettingblad vooraan en een 11-speed cassette achteraan. Een reductie ín de naaf maakt het echter tot een ‘1×22-setup’…

Binnenwerk van de planetaire set in de Classified naaf

De reductie wordt gemaakt door een compacte planetaire reductie die ónder de cassette is geplaatst. Schakelen gebeurt via een uniek mechanisch concept dat schakelen onder vollast binnen 0.15 seconde mogelijk maakt. De actuatie is elektronisch en doe je draadloos vanaf het stuur.

Specifieke cassettes

De naaf van Classified is gebaseerd op een planetaire reductie met een ratio van 0,7. Juist ja, zo’n tandwielset die je in reguliere versnellingsnaven voor op je stadsfiets kent. Classified koos bewust voor één enkele versnelling en plaatste die onder de cassette, om de afmetingen te maximaliseren en zodoende een uiterst efficiëntie reductie te kunnen maken. Bovendien is het systeem dan te combineren met een groot kettingblad vooraan (in plaats van een klein kettingblad dat je ‘virtueel groter maakt’); hoe groter de kettingbladen, hoe efficiënter de kettingoverbrenging. Immers: kettingschakels verdraaien dan onderling minder dan bij kleine kettingbladen, wat simpelweg méér wrijvingsverlies geeft. Classified benadert het dus bewust anders dan partijen die vooral kleine kransen toepassen op cassettes om een fatsoenlijk groot bereik te creëren.

Classified Hub close-up

Aan te buitenkant valt er niet echt wat op. Hooguit dat LEDje op de steekashendel… De cassette is een 11-speed versie van Classified, die compatibel is met Shimano 11-speed achterderailleurs.

Over cassettes gesproken: omdat Classified de reductie ónder de cassette heeft geplaatst, is de ‘driver’ conisch vormgegeven en werkt ‘ie dan ook alleen met specifieke cassettes die het Belgische bedrijf zelf aanbiedt. Dit zijn one-piece cassettes uit hard staal, zoals je dat ook van concurrerende leveranciers kent. Voor nu zijn er vier cassettes leverbaar; van een compacte 11-27 t tot een 11-34 t als grootste, met een bereik van respectievelijk 245% en 309%. Met de naafreductie van 0,7 (dat redelijk overeenkomt met het verschil tussen de twee kettingbladen op een dubbelblads crankstel) vergroot dat vervolgens naar 358% en 451%. Voor veel mountainbikes ongetwijfeld net té krap-an, maar voor gravelbike en racefietsen ruim toereikend. En in vergelijk met reguliere 1x-setups voor gravelbikes, heb je dus een groot bereik zónder het compromis van té grote stappen.

Draadloze 1×22

Classified biedt alleen 11-speed cassettes aan. Zonder voorderailleur bieden ze zodoende dus naar eigen zeggen een ‘1×22’ setup aan. De 11-speed cassette heeft dezelfde spatiëring als andere 11-speed cassettes op de markt. En om die reden wordt de setup — zoals ‘ie op de Ridley Kanzo Fast is gelanceerd — dan ook geleverd in combinatie met Shimano’s GRX Di2 derailleur en shifters, zodat de hele aandrijflijn elektronisch gestuurd is. De linker shifter, die normaal de voorderailleur zou bedienen, is gemodificeerd zodat ‘ie nu aan een module van Classified gekoppeld is. Die module is vervolgens dusdanig compact dat’ie aan de linkerkant ín het uiteinde van het stuur geplaatst kan worden. Een knoopcel levert de spanning en dat zou ‘ie tenminste een volledig jaar moeten doen. Dat is dezelfde levensduur als een Sram eTap draadloze shifter.

De module in het stuur maakt vervolgens een draadloze verbinding via Bluetooth met… de steekas. Ook in de steekas is een batterij gemonteerd. Die laadt je op via een USB-steker. Juist ja, je laadt je steekas op… Met een ‘volle steekas’ kun je circa 3 maanden op pad, of ongeveer 10.000 schakelacties uitvoeren.

Vanuit de steekas wordt via inductie de stroom doorgezet naar de actuator ín de naaf. In de naaf zelf zitten dus geen batterijen en het is dan ook niet de naaf die je ‘paired’ met de controller in het stuur, maar de steekas. De gedachte hier achter is dat de steekas bij de fiets blijft; wissel je dus een wiel (in een wedstrijd), dan kost je dat niet méér tijd dan bij een ‘reguliere’ naaf, omdat de pairing niet wordt onderbroken.

De naaf bestaat uit circa 100 onderdelen. Een flink aantal. Niettemin claimt Classified dat het systeemgewicht zeer concurrerend is. Uiteraard is hun naaf zwaarder dan ‘een gewone’ naaf. Maar precies dat is het punt; dit is géén gewone naaf. Dit is een naaf mét een voorderailleur én een kettingblad in één. Onder de streep is een Ridley Kanzo Fast met Classified in combinatie met Shimano GRX Di2 1x-onderdelen en een Rotor Aldhu crankset zelfs 70 gram lichter dan dezelfde bike wanneer die met een volledige Shimano GRX Di2 2x-setup zou zijn uitgerust. (Wat dus niet kan, wánt geen voorderailleurmogelijkheid…)

Hij kan zó fast…

…maar er óók indrukwekkend naast staan

Systeemefficiëntie

Nog even terugkomende op efficiëntie: Classified claimt dat de totale systeemefficiëntie (van pedaal tot wiel) net zo goed, zo niet beter is dan menig ander setup. Een boude claim, aangezien er wél gebruik wordt gemaakt van een naafreductie. En van de naafversnelling van je stadsfietsnaaf of een Rohloff weet je dat je daar óók wat inlevert op efficiëntie. Classified onderkent dat planetaire reducties verliezen hebben. In hun systeem zijn de verliezen echter betrekkelijk laag — 1% — door onder meer de gekozen reductie, de tandvorm en door bijvoorbeeld de toepassing van naaldlagers in de planeetwielen. Verder zijn er gunstige neveneffecten van de hele setup, bekeken van pedaal tot wiel. Classified licht dit op haar website uitvoerig toe, waarbij er twee kerngedachten zijn:

  • in vergelijking met een 1x-setup rij je vaker een minder schuine kettinglijn; dankzij de reductie in de naaf kun je lichte verzetten rijden, zonder meteen naar de allergrootste kransen van je cassette te moeten schakelen;
  • in vergelijk met een 2x-setup zijn de kettingkrachten gunstiger (lager), omdat het gebruik van kleine kettingbladen wordt vermeden. Oók bij de lichtste verzetten gebruik je vooraan nog steeds een groot kettingblad, waardoor de kettingkracht in vergelijk met een 2x-setup 45% lager is, en bij gevolg je dus ook minder verliezen in de ketting en lagers van crankset en naaf hebt.

Prijzen, compatibiliteit en verkrijgbaarheid

Als je nu laaiend enthousiast bent, zul je je ongetwijfeld afvragen of je de naaf kunt kopen en op je gravelbike kunt monteren. Het simpele antwoord is momenteel: nee, dat kan niet. Vooralsnog is de Classified-naaf alleen te verkrijgen voor € 5.999, waarbij je er dus een Ridley Kanzo Fast omheen bij krijgt. De naaf los kopen is géén optie. Er is een frame-interface nodig om in de reductie-stand het aandrijfkoppel dat op de naafas staat, naar het frame te kunnen afsteunen. Via de Classified-steekas wordt een koppeling gemaakt tussen de naafas en een specifieke insert in die aan de linkerzijde in het frame van de Kanzo Fast is gemaakt. Momenteel is Ridley de enige framefabrikant die dit aanbiedt. Of andere framefabrikanten deze insert óók kunnen adopteren en/of dat een retro-fit mogelijk is, is op dit moment nog niet bekend. Al lijkt dit wel een noodzakelijk pad om als kleine niche-speler op te kunnen boxen tegen de andere aanbieders op de markt…

De naafhuls is losneembaar. Zodoende kun je bijvoorbeeld voor je gravelbike meerdere wielsets maken zónder dat je meerdere keren het schakelmechaniek moet kopen. Naafhulzen worden los leverbaar, zodat je zelf een wielset naar smaak kunt opbouwen.

Links Mathias Plouvier, CEO van Classified Cycling. Rechts Tom Boonen; na een testrit dusdanig onder de indruk dat ‘ie niet alleen ambassadeur van Classified wilde zijn, maar óók als investeerder instapte bij de Belgische start-up.

Meer info:
www.classified-cycling.cc
www.ridley-bikes.com

Disclaimer

Een disclaimer bij dit verhaal? Ja.

Bij Velozine hechten we heel veel waarde aan journalistiek ethiek. En met dat als uitgangspunt vind ik het dan ook nodig om te melden dat ik bij Classified heb gewerkt. Ik had als techneut een hand in deze ontwikkeling.

Beïnvloedt mijn werkverleden mijn beoordelingsvermogen als journalist? Ja, uiteraard. Ik heb veel aandrijfconcepten onderzocht en ook de industrie van binnenuit kunnen bekijken. Maar betekent het dat in mijn ogen nu alles behalve Classified stom, inferieur en slecht is? Nee. Zoals er meerdere wegen naar Rome zijn, zijn er talloze keuzes te maken die prima kunnen werken voor de één, maar niet volstaan voor de ander. Daarbij blijf ik een techneut in hart-en-nieren. Zodra ik me ergens in verdiept heb, gaan mijn gedachten al weer naar het volgende idee, de volgende techniek of toepassing. Het is diezelfde honger die óók de onderliggende motivatie voor me is om (veelal technische) artikelen te schrijven.

Het punt is dit: naast dat ik trots ben op mijn werk als techneut, ben ik óók erg trots op de journalistieke ethiek die wij hier bij Velozine als collectieve redactionele ploeg sinds oprichting in 2011 hoog in het vaandel hebben. Elke belichting van nieuws, een product of een situatie gebeurt per definitie vanuit eigen kennis en waarden. Maar in plaats van het ondubbelzinnig proberen te verbergen van dergelijke uitgangsposities en 100% objectiviteit te claimen, is het onze filosofie dat ze juist een perfect fundament zijn om een goede context te creëren. En context is alles!

Want door uit te leggen waarom we iets persoonlijk wel of niet goed vinden, kan jij als lezer — met jouw eigen set van voorwaarden — afweging of het belichtte product of zienswijze wél of niet bij je past. Het finale oordeel ligt zodoende altijd bij jou als lezer, waarbij wij het als onze taak zien om je een zo volledig mogelijk verhaal te geven. Zo ook in deze.

Jeroen van den Brand
Hoofdredacteur Velozine.nl

Geplaatst in Nieuws en getagd met , , , , .
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments