Test | Kind Shock Rage-iS dropper-zadelpen met vering voor de gravelbike

Tekst & foto’s: Jeroen van den Brand

Vering op de gravelbike als volgende stap

Of je nu een rappe gravelracer hebt of een avontuurlijke gravelbike voor urenlang dwalen; in vrijwel alle scenario’s geldt dat bredere banden op lage druk gunstig zijn. Die geven meer grip en meer comfort, en zeker off-road ook gewoon meer snelheid. Maar aan de mate van dat alles zit natuurlijk ook een grens. Soms alleen al door het gegeven dat je frame en voorvork simpelweg geen ruimte bieden aan de meest volumineuze banden. Maar zelfs als ze wel passen, dan nog muteert je gravelbike niet ineens in een vliegend tapijt. Een geveerde voorvork of zelfs achtervering zijn inmiddels de volgende stap. Achtervering voeg je niet zomaar toe aan een bestaand frame. Maar met een verende zadelpen kom je best een eind.

Collega Arjan was eerder al erg te spreken over de eeSilk-verende zadelpen van Cane Creek. Dus toen het Taiwanese Kind Shock ons de Rage-iS zadelpen aanbood ter test, stak ik zonder aarzeling mijn hand op. Niet alleen omdat de Rage-iS een verende zadelpen is, óók omdat-ie dubbelt als dropper-zadelpen. Beiden aspecten die ik eigenlijk nog niet uitvoerig heb getest op een gravelbike. De voorbije maanden reed ik van alles; van de lokale gravelpaadjes en delen van mountainbikeroutes, tot de meest erbarmelijke bridle ways in de Engelse Yorkshire Dales, waarbij ik me hardop afvroeg waarom Keizer Hadrianus z’n muur destijds niet al vóór deze regio opgetrokken had. Voor ik je meeneem in mijn ervaringen, eerst even de specificaties.

Hoe rijdt de Kind Shock Rage-iS?

Zo comfortabel als een strandbal

Kind Shocks Rage-iS zadelpen is relatief eenvoudig van opzet en werkt alleen met een luchtveer. Er is geen hydraulisch circuit en dus ook geen demping. Zodoende is het instellen ook niet echt ingewikkeld, al kost het wel wat pogingen om tot een prettig compromis te komen. Kind Shock noemt op z’n website 450 tot 475 psi als vertrekpunt voor iemand van 60 tot 70 kilo, oplopend tot 600 psi bij het maximale rijdersgewicht van 120 kilo. Schokdemperpompen gaan in de regel niet verder dan 300 psi en je hebt dus een specifieke hogedrukpomp nodig. Mij ontbreekt het daar ook aan bij de installatie van de Rage-iS.

Zo uit de verpakking blijkt de Rage-iS zo rond de 280 psi te zitten en met mijn demperpomp krijg ik er ook niets meer bij. Onder mijn gewicht van 64 kilo (en bijkomend m’n kleding en een waterrugzak), zakt de zadelpen daarmee 13 millimeter in. Het zadel veert met deze druk al behoorlijk, dus ik waag het erop.

Nog voor de eerste gravel onder de wielen is, denk ik: dit beweegt wel heel veel. Zonder demping veert de pen ongeveer even snel uit als in, wat in het begin toch wel een hoog strandbal-gehalte heeft. Toch weet ik dat een eerste indruk niet alles zegt. Ik zoek daarom het meest ruige wortelpaadje op, waar ik normaal alleen met mijn mountainbike kom. En met het gretig in- en uitveren, waarbij ik ruim de helft van de droplengte gebruik, wordt niet alleen de scherpte van de grote klappen afgevangen, maar ik kan zelfs zonder problemen blijven zitten op het zadel. En daarmee wordt mijn eerste ingeving ook afgevlakt. Met de kilometers die volgen, dempt ook mijn scepsis.

Van scepsis naar overtuiging

In de dagen daarna rij ik enkele lange gravelritten met alles van goedlopende gravelstroken en karrensporen, afgewisseld met stuur- én stuiterwerk op lokale mountainbikeroutes. Paadjes waar ik omwille van de kuilen of boomwortels mijn achterwerk voorheen zou lichten, rij ik nu met een hoger tempo zittend op mijn zadel. Voor mij als gravelbiker een nieuwe ervaring, maar als mountainbiker ken ik dit effect natuurlijk van m’n fullsuspension-mountainbikes. Oké, het is niet helemaal hetzelfde natuurlijk. Honderd millimeter (of meer) veerweg ín het frame in de vorm van achtervering is natuurlijk echt iets anders. Maar juist op de niet al te grote oneffenheden, waar je dus ook niet zoveel veerweg nodig hebt, daar blijkt de Rage-iS verrassend goed in staat me met minder moeite meer snelheid te laten maken én behouden. Gecombineerd met een geveerde voorvork heeft m’n dikbandige gravelbike toch wel een hoog monstertruck-gehalte dat ik zo vermakelijk vind.

Op zoek naar de juiste luchtdruk

Nadat Kind Shock me een hogedrukpomp bezorgt, probeer ik alsnog de ongeveer 460 psi die door hen als basiswaarde voor mijn gewicht wordt voorgeschreven. Het is duidelijk een vertrekpunt waarna persoonlijke verfijning mogelijk is. Want bij die druk gedraagt de Rage-iS zich als een doodgewone dropper: de zadelpen zakt nog maar drie millimeter in en er is geen noemenswaardige vering meer.

Leg ik dit voor aan Kind Shock, dan komt de Taiwanese fabrikant met een genuanceerder beeld van wat de Rage-iS eigenlijk is, en wat ik er redelijkerwijs van mag verwachten. Volgens Kind Shock is de Rage-iS in de kern nog altijd een dropper-zadelpen. “De luchtdruk moet in de eerste plaats voorzien voor de juiste ondersteuning en terugveerkracht van het drop-mechanisme, vering is een bijkomend voordeel”, zo koppelt Kind Shock terug. “Optimaliseer je voor maximaal veercomfort, dan gaat dat ten koste van de ondersteuning en het gedrag van de dropper-functie. Optimaliseer je puur voor de dropper-functie, dan voelt de vering vanzelf stugger aan.”

De druktabel op de website is dan ook bedoeld als de beste algehele balans tussen beide functies voor de meeste rijders, niet om de veerweg te maximaliseren. Kind Shock merkt daarbij ook op dat je moet rekenen op een veerweg die maximaal 20 procent van de droplengte bedraagt. Een lagere druk verkiezen omdat die comfortabeler rijdt, noemt Kind Shock overigens volkomen legitiem en is precies het voordeel van een instelbare luchtveer.

280 psi wint het alsnog

Ik hoor dit pas later in mijn testperiode. Bij aanvang beschikte ik nog niet over een hogedrukpomp en zat ik noodgedwongen op een veel lagere druk, waarmee ik een niveau van comfort ervoer dat overduidelijke voordelen bracht. Om de instelling ook eens vanuit Kind Shocks eigen ontwerpidee te bekijken, verlaag ik de druk van 460 naar 350 psi. Dat geeft een voorspanning van 7 millimeter en er is er wel weer wat bruikbare vering, al veert de pen ook merkbaar sneller uit. Misschien nog nuttig voor de grootste kuilen, maar het is duidelijk minder comfortabel.

Maar ik merk bij die 350 psi nadrukkelijk nóg iets: het losbreekmoment van de zadelpen. Oftewel: de wrijving van de afdichting binnenin de zadelpen, waar tegen die 350 psi staat te drukken. Bij elke keer in- en uitveren is er een tikje voelbaar. Elke afdichting onder druk heeft een losbreekmoment – ook wel stick-slip genoemd; hoe hoger de druk hoe meer kracht je moet zetten om de luchtveer in gang te zetten.

Die 280 psi waar ik toevalligerwijs mee begon, blijkt toch een beter compromis. Daarbij gebruik ik zo’n 35 millimeter veerweg (minus 13 millimeter voorspanning), wat aanzienlijk is. Sterker; dat is meer dan 50 procent van de drop-lengte (!). Niettemin ervaar ik dat ondanks het ontbreken van demping als comfortabel. Bovendien merk ik hierbij het stick-slip-effect alleen nog op egale ondergrond. Daarover verderop in deze test nog wat meer. Met die druk ingesteld, leg ik de demperpomp terzijde en buffel door, onder meer tijdens mijn vakantie in de Yorkshire Dales.

In de Yorkshire Dales

De routes die ik rijd, hebben al het denkbare. Asfalt, gravelpaden, karrensporen, weilanden (want right-of-way) en paadjes zonder duidelijke classificatie. Allemaal met dezelfde gemene deler: je moet om de kuilen heen navigeren. Of zoals een local me ooit zei: “In the UK you do not drive on the left on the road, but whatever is left of the road…”.

Bij de rondjes thuis rond de kerk, ken ik zo langzamerhand elke boomwortel en elk gat. Op onbekend terrein ontbreekt die voorspelbaarheid. En daarmee dus ook de automatische neiging om het achterwerk toch te lichten bij elke verticale onderbreking in de vloerbedekking. En waar het in mijn eigen Brabantshire Dales vooral gaat over zandpaden met kuilen en boomwortels, gaat het in de Yorkshire Dales vooral over grove kiezel, rotsen en méér snelheid, want ook bergafwaarts. De kuilen zijn bovendien vaak groter en de randen door de stenen ondergrond scherper.

Met de 280 psi is de Kind Shock zadelpen Rage-iS erg goed in staat mijn achterwerk en rug te isoleren van al het grove dat de Dales me onder de wielen kunnen gooien. Zoals aangehaald gebruik ik bij deze druk zo’n 35 millimeter veerweg. Daarbij komt de pen nooit abrupt tot een harde eindstop. Dat voedt het comfortgevoel nog verder: je zit altijd op een luchtkussen. De keerzijde is dat het ook overmoedigheid voedt. Een paar harde klappen van mijn achterwiel, of vooral de velg, op flinke stenen, manen me meer druk in de banden te stoppen om stootlek te voorkomen. Want afremmen? Don’t be silly…!

De Rage-iS als dropper

Als dropper werkt de zadelpen Rage-iS zoals een dropper moet werken. De traploze verstelweg bij mijn testexemplaar van maximaal 65 millimeter doorloop je in de praktijk eigenlijk altijd. Ook al kun je desgewenst minder droppen, zul je al snel gewoon tot de maximale stand zakken. Het droppen gaat verder soepel en het uitschuiven gaat resoluut. Zelfs met de dus relatief lage druk van 280 psi, komt de zadelpen gewoon voldoende snel uit en bereikt altijd z’n maximale hoogte, met een harde pok bij het bereik van de maximale hoogte, zoals dat bij zoveel dropper-zadelpennen het geval is.

Het compromis voor de drukinstelling afgewogen tussen het droppen of het veren, zoals Kind Shock me dat meegeeft, blijkt in de praktijk dus een stuk toleranter te zijn. En het maakt dat naast ruimte geven bij lastige afdalingen en andere technische secties, ik de Rage-iS dus ook als een echt comfortabele verende zadelpen kan gebruiken. Juist die combinatie maakte mijn tochten in de Yorkshire Dales meer behapbaar. Meermaals draaide ik een paadje in waarbij ik al mijn skills moest aanspreken om fiets en mezelf heelhuids beneden te krijgen. Toegegeven: daar zat dus een hoop spul tussen waar je misschien met een gravelbike niets te zoeken hebt. Maar juist doordat het zadel uit de weg kan én ik op de grofste trapsecties gewoon kan blijven zitten, herdefinieert precies die hele weging: “Hoezo heb ik hier niets te zoeken met een gravelbike? Zie me gaan!”

KG Drop 2.0-remote

Er zijn hier op de redactie al enkele gravelbikes met droppers gepasseerd. Maar steevast was er commentaar op de remote; geen enkele wist te overtuigen. Dit soort hendels in samenwerking met gravelsturen én de rem-/schakelgrepen is al snel een ergonomische uitdaging. Sommige zijn zelfs zulke ondingen in hun ergonomie, dat de hele dropperfunctie ter discussie kwam te staan: “Dan maar geen dropper!”.

Eerlijk gezegd was dit ook mijn grootste vrees voor ik aan de installatie begon van de KG Drop 2.0-remote die Kind Schock met de Rage-iS meestuurde. Bij het monteren vond ik echter snel een positie die goed werkte op mijn Ritchey Beacon WCS-gravelstuur met 16 graden flare en de TRP Hylex-grepen van de Vistar Powershift-groep. De KG Drop 2.0-remote is compact en zo simpel, dat ik me echt afvraag waarom andere fabrikanten het maar niet voor elkaar krijgen.

Ik voel weliswaar de klemband onder mijn pink ietwat wanneer ik mijn handen rond de greep heb, maar hinderlijk vind ik het niet. De hendel zelf zit ook niet in de weg bij het rijden onder in de drop of met de hand bovenop de greep. En vanaf beide posities is de hendel gewoon goed bereikbaar. De bediening van de Rage-iS is vervolgens ook nog eens licht en soepel. Ja, bediening vanuit een linker mechanische schakelaar zoals bij de 1x-opstelling van Shimano GRX heeft de minste ergonomische uitdagingen. Maar voor los toe te voegen remotes is wat mij betreft de KG Drop 2.0-remote hendel één van de, zo niet dé beste opties die je op je gravelstuur kunt hebben.

Continu variërende zadelhoogte

Vooraf had ik overigens zo mijn bedenkingen over de continu variërende afstand tussen zadel en trapas. Jaren geleden waren met name mijn knieën best gevoelig voor veranderingen in zadelhoogte. Iets dat het wisselen tussen meerdere fietsen weleens lastig maakte. Maar van de eerste tot de laatste rit met de Rage-iS is dit geen enkel punt gebleken.

Bij het monteren van de zadelpen heb ik hem wel bewust hoger gezet, de pen veert immers in als je er op gaat zitten. Dat deed ik op gevoel, maar bij nameten blijkt dit zo’n 10 millimeter te zijn. Iets minder dan de voorspanning bij mijn drukinstelling dus. Het continu bewegen over zo’n 10 tot 15 millimeter blijkt voor mij in de praktijk nauwelijks een belemmering te zijn bij het klimmen; ik kan mijn kracht gewoon goed kwijt. Op het vlakke heb ik niet de indruk in te leveren op trapefficiëntie. Ook al geeft de constante beweging in het ritme van het trappen soms wel die indruk. Overigens merk ik juist op de egale stroken zoals asfalt, het losbreekmoment van de zadelpen in de vorm van een tikje. Dat went weliswaar, maar zet me toch aan het denken…

Wensdenken: een lock-out

Misschien wel juist vanwege de goed werkende KG Drop 2.0-remote ontstond bij mij de wens voor een drie-standen-bediening. Of eigenlijk een Rage-iS met drie standen. Naast open en dicht voor de bediening van de drop-functie, zou een lock-out voor mij een grote toegevoegde waarde zijn. Een mogelijkheid om de vering tijdelijk uit te schakelen, zou voor mij persoonlijk juist nog meer reden zijn om de luchtdruk in de Rage-iS echt af te stemmen op maximaal comfort. Zeker ook omdat het de dropper-functie niet in de weg lijkt te zitten. Op basis van hoe de Rage-iS intern werkt, snap ik ook wel dat een lock-out-functie niet echt triviaal is. Maar de techneut in me mag dromen, toch?

Conclusie

Terug naar de vraag waarmee dit stuk begon: vering en droppen als combinatie; nuttig of niet? Volg je Kind Shocks eigen drukadvies, dan is het antwoord eigenlijk ontnuchterend simpel: nauwelijks. Bij de voor mijn gewicht aanbevolen druk zakt de Rage-iS nog maar drie millimeter in. En daarbij functioneert hij in de praktijk als een gewone dropper-zadelpen, die alleen bij de allergrootste klappen iets inveert. Het soort klappen waarbij je waarschijnlijk je achterwerk toch al zou lichten.

Leg je de aanbevelingen naast je neer, zoals ik dat met 280 psi bij 64 kilo gewicht in de praktijk deed, dan verandert het verhaal aanzienlijk. Op voor gravelbikebegrippen ruig terrein, van mountainbikeroutes in Nederland tot de ronduit uitdagende paden in het buitenland, is het comfort dat de Kind Shock Rage-iS-dropper-zadelpen dan biedt voor mij ronduit overtuigend. Net als Maurice eerder concludeerde bij zijn test van de Cane Creek Thudbuster ST, is een verende zadelpen bij een xc-hardtail of gravelbike zeker een upgrade, wanneer je meer comfort zoekt dan banden op lage druk kunnen geven.

Dat volgens Kind Shock de in te stellen luchtdruk een afweging is tussen de functionaliteit van de vering én de dropper-functionaliteit klopt technisch gezien natuurlijk. Maar zelfs met de relatief lage druk die ik gebruik, komt de zadelpen na het droppen gewoon snel en resoluut terug omhoog. Wat mij betreft geldt daarom niet dat de Rage-iS de verkeerde functies combineert. Vering en droppen kunnen prima naast elkaar bestaan in één zadelpen.

Toegegeven; ik gebruik de Rage-iS misschien niet helemaal zoals Kind Shock ‘m bedoelde. Met de lage druk en de hoge mate van comfort komt simpelweg meer continue beweging. En zolang die vering niet uit te schakelen is via de hendel, is dat óók een compromis. Toch is dat nog geen reden geweest voor me om de Kind Shock Rage-iS uit mijn fiets te halen. Dat zegt alles over de veerkwaliteit en over de toegevoegde waarde daarvan op een gravelbike waarmee ik graag flirt met de grenzen van het rijdbare.