“Lekker dan, ik stond net op het punt de Lux World Cup te bestellen!”, zouden sommigen kunnen roepen. Maar dat kun je natuurlijk gewoon alsnog doen. Want wat Canyon nu voorstelt als de Lux Era met 32-inch-wielen, komt voorlopig zonder bestelknop op de website van Canyon. Het is namelijk een conceptbike; een studie om een aantal denkrichtingen te verkennen. Het experimenteren met 32-inch-wielen behoeft geen toelichting meer; zowat elk fietsmerk is daarmee bezig, want het is nu eenmaal ’the next big thing’… Wat Canyon met de Lux Era voorstelt, gaat over veel meer dan die 32-inch-wielen en omvat een aantal ontwerpelementen die misschien wél eens door kunnen druppelen naar een productiefiets.
Canyon Lux Era is het antwoord op een driedelig probleem
De Lux Era wordt door Canyon nadrukkelijk als een aero-mountainbike gepresenteerd, omdat mountainbikewedstrijden steeds sneller gaan. Dat klinkt bekend, want het is exact de redenering die we inmiddels van zowat elke nieuwe gravelracer of aero-gravelcomponent horen. Canyons head of design Fedja Delic vat het in het persbericht samen als een drieledig probleem: (1) de snelheid bij mountainbikewedstrijden neemt toe, (2) dus mountainbikers zoeken daarom naar potentieel onveilige oplossingen om dat te bereiken en (3) de huidige cockpits bieden simpelweg te weinig handposities om een aerodynamische houding vol te houden.
Opvallend is het bewijs Canyon daarbij aandraagt. Het merk wijst op de gemiddelde snelheid in XCO-wereldbekerraces, die zou zijn gestegen van 18 kilometer per uur in 2016 naar 24 kilometer per uur nu. Maar vervolgens pakt Canyon vooral door op de Leadville 100, een wedstrijd die weliswaar als mountainbike-evenement geldt, maar in de praktijk toch wezenlijk anders is dan een XCO-wereldbekerronde. Bij Leadville zit de uitdaging vooral in de lengte van het parcours, niet in technisch zwaar terrein. En precies daar ziet Canyon de meeste aero-winst. Dus niet zozeer op een technisch crosscountryrondje, maar op de lange, rechte stroken van marathon- en endurancewedstrijden, waar de snelheid wél hoog genoeg oploopt om aerodynamica te laten meetellen.
Sterker: Canyon framet het snelheidsprobleem minstens zo veel als veiligheidskwestie. Op dat soort lange, snelle stukken grijpen bikers kennelijk naar de vorkkroon, simpelweg om lager en aerodynamischer te zitten. Maar een vorkkroon biedt natuurlijk geen fatsoenlijk houvast, en dat is precies het probleem dat Canyon met de Lux Era wil oplossen.
Grotere wielen, hogere voorkant en een stuur dat dat moet compenseren
32-inch-wielen passen in dat plaatje om twee redenen. Ze rollen beter, wat zeker ook bij lange afstanden zijn voordelen heeft. Let wel; de 32-inch-wielen zijn niet een aerodynamisch probleem, maar het geeft een geometrisch probleem. De grote wielen maken de voorkant van de fiets hoger. Aanzienlijk hoger zelfs, waardoor een extreem naar beneden wijzende stuurpen nodig is om het stuur op een acceptabele hoogte te krijgen. Canyon ziet in die oplossing niet alleen een esthetisch probleem, het zou bovendien niet voldoende zijn. Daarmee maakt Canyon een net iets scheve redenering. Want het wordt aero-winst genoemd, terwijl het in de kern een ergonomisch en esthetisch argument is. De zithouding wijkt immers door de lagere plaatsing van het stuur niet of nauwelijks af van wat je op een 29er zou hebben. Hun oplossing, het bi-plane-cockpit positioneert inderdaad het stuur lager, maar biedt een extra functionaliteit, door een tweede handpositie onderin het stuur te creëren.
Het bi-plane-cockpit doet sterk denken aan het dubbeldeks-stuur dat het merk bij de vorige generatie van z’n gravelbike Grail gebruikte. Dat stuur verdeelde de meningen nogal en verdween bij de introductie van een nieuwe generatie Grail ook weer. De filosofie achter dat stuur past Canyon nu toe bij de Lux Era. Het stuur biedt meerdere handposities, waarbij de onderste positie een veiligere aero-optie moet bieden dan het vasthouden van de vorkkroon.
Upside-down-voorvork is meer aero
Canyon heeft de Lux Era ook voorzien van een upside-down-voorvork. Ook die zou aerodynamische voordelen opleveren, omdat daar de boog die bij een ‘normale’ voorvork de onderpoten boven de band verbindt, hierbij ontbreekt. Een claim die ook zonder windtunneldata op zich wel steek houdt. Wat voor voorvork dit specifiek is, meldt Canyon niet. Maar net als de rest van de fiets, lijkt ook dit vooral een conceptstudie in plaats van een serieproduct.
Gaat de 32-inch-mountainbike Lux Era in productie?
Canyon integreert ook een schermpje in de kap van het balhoofd. Dat oogt natuurlijk super clean en is bovendien aerodynamischer dan een scherm dat los bovenop of voor je stuur zit. Het is echter zo uitgesproken qua vorm en positie dat we het niet meteen als een echte optie zien voor een productiefiets.
Een ander ontwerpaspect van de Lux Era zien we waarschijnlijk wél in een toekomstige Canyon terug; er zit een gat in de bovenbuis. Ter hoogte van de achterdemper, die half net als bij veel andere fullies half is weggewerkt in de bovenbuis, is een opening gemaakt. Zo kun je de voorspanning van de achtedemper gemakkelijker zien terwijl je op de fiets zit. Geen enorme innovatie, maar voldoende ‘eigen’ om het tot een ontwerpaspect van een toekomstige fully te maken.
Dat het 32-inch-thema wat onderbelicht blijft bij deze ontwerpstudie is even veelzeggend als betekenisloos. Het is zo klaar als een klontje dat Canyon ook wel met Lux met 32-inch-wielen op de proppen zal komen.
Er zijn nog twee opvallende punten aan deze presentatie. Het eerste is dat Canyon ondanks alle aero-claims aangeeft nog geen windtunneltesten te hebben uitgevoerd. Het andere is dat ze nog geen plannen hebben om goedkeuring te vragen bij de UCI. De kans dat ze goedkeuring zouden krijgen is daarbij klein. Want bij de tweede handpositie onder het cockpit kun je de remmen niet bedienen. Canyon meldt in z’n persbericht expliciet dat ze met deze fiets ook niet op UCI-wedstrijden mikken. En dat zegt misschien wel veel over hoe je deze fiets eigenlijk moet zien. Ergo: het is een langeafstands-offroader. Met een net iets ander stuur zouden we het gewoon een gravelbike kunnen noemen.
Bron: canyon.com
